पलाश रिसॉर्टच्या किचनमध्ये शेफला उद्या येणाऱ्या गेस्टच्या फूड ऍलर्जीज आणि त्या टाळून करता येणारे पदार्थ यांची त्या गेस्टने दिलेली लिस्ट समजावून सांगत होता. तेवढ्यात मेसेजच्या आवाजाने त्याने फोन बाहेर काढला. नोराचा मेसेज? म्हणून त्याने पटकन उघडून वाचायला सुरू केला. Forgot to tell you that it's my parents 35th anniversary. We have to be there tonight. Could you be free by 7 pm? I am extremely sorry..

त्याने खोल श्वास घेऊन कपाळावरून हात फिरवला आणि लगोलग तिला कॉल केला.

'इतक्या' लवकर सांगितल्याबद्दल थँक्स! तो तिरकसपणे म्हणाला.

मध्यन्तरी सपा च्या आरामखुर्ची च्या फोटोने मला माझ्या लहानपणात पोचवले. समरण रंजनात वेळ खूप छान गेला. म्हणून हे सपा ला डेडिकेट करतेय. थॅंक्यु सपा

आठवणींचा ठेवा ...आराम खुर्ची

मागच्या आठवड्यात सोशल मीडियावर मैत्रिणीच्या पिकनिकचे फोटो बघत होते. लोकेशन सुंदर होतं. खोलीची छानशी गॅलरी आणि गॅलरीतून समोर दिसणारी हिरवीगार टेकडी, त्यावरून वहाणारे छोटे छोटे झरे, ढगांमधून सूर्य हळूच डोकावत असल्याने हिरवळीवर पडलेलं कोवळं सोनेरी ऊन ... फ्रेम अप्रतिम होती होती. पण माझं लक्ष वेधून घेतलं ते गॅलरीतल्या आराम खुर्चीने, जिने मला कमीत कमी पन्नास वर्षे तरी मागे नेलं.

नेमेचि येतो.............(पावसाळ्यातली माझी बाग)

"गार्गीss' शर्वरीच्या हाकेने गार्गी धडपडत उठली आणि पलाश हळू जा म्हणेपर्यंत दुडदुडत दाराबाहेर पडली. उघड्या दारातून सॉरीss ओरडून शर्वरीने पुन्हा दार बाहेर ओढून घेतले. सगळ्या आवाजांनी जाग येऊन नोराने डोळे उघडले तेव्हा तिला सगळ्यात आधी हलकासा ब्लॅक ओपीयमचा सुगंध जाणवला. मान जरा हलवल्यावर ती त्याच्या कुशीत घुसून झोपल्याचे लक्षात येताच ती हात पाय उचलून ताडकन बाजूला सरकली.

"मला आधी का उठवलं नाही?" त्याच्याकडे न बघता तिने विचारले.

"शो टाईम!" वहिनीला दारातून दिसलो आपण." तो सरळ म्हणाला.

"हुंह, तूच चान्स मारला असशील." तिने नाक फुगवले.

जवळपास अक्खा आठवडा इतका बिझी गेला की घरात ते फक्त नाश्ता आणि रात्रीच्या जेवणापुरते एकमेकांना दिसत होते. शनिवारी सकाळी ती उठली तेव्हा पलाश त्याच्या बेडरूमचे निळे दार उघड बंद करत होता. ती विस्कटलेले केस एका स्पायरल हेअर टायमध्ये डोक्यावर अडकवत त्याच्याजवळ गेली. "दुपारी सुताराला घेऊन येतो. हे दार नीट लागत नाही." तो बिजागरांना हात लावून बघत म्हणाला. "नीट तर दिसतंय" ती दार हलवून म्हणाली.

"रात्री मी दार व्यवस्थित लावून झोपतो तरी सकाळपर्यंत ते सताड उघडलेलं असतं. स्टॉपर लावला तरी उघडतंय." तो कपाळावर आठ्या पाडून दाराकडे बघत होता.

पलाश तिला उचलून आत शिरताच, ती शिंकता शिंकता शक्य तितके ओरडत "पलाश, माका सोड, खाली ठेव" म्हणून हातपाय झाडत सुटायचा प्रयत्न करायला लागली. "काम डाउन, सगळीकडे पाणी व्हायला नको म्हणून तुला बाथरूममध्ये नेतोय. " तो पटापट जिना चढताना म्हणाला. गप्प होऊन तिने त्याच्या छातीवर डोकं टेकलं. तिने डोकं टेकलेल्या जागी त्याचा शर्ट भिजत होता. तिने मान वर करून त्याच्याकडे बघायचा प्रयत्न केला पण तो ओठ घट्ट मिटून समोर बघत होता. त्याने लक्ष दिले नाही तरी छातीला टेकलेल्या कानात त्याच्या हृदयाची धडधड स्पष्ट ऐकू येत होती.

नमस्कार !!

गेली १४ वर्षे बौद्धिक संपदा या क्षेत्रात काम केल्यानंतर आणि १००० हुन अधिक ट्रेडमार्क एकहाती रजिस्टर केल्यानंतर याबाबतीत थोडी माहिती सर्वांना द्यावी असं वाटलं म्हणून एक छोटोशी लेखमालिका सुरु करते आहे. आवडली तर नक्की कळवा. तुमच्या शंका, सूचना, प्रतिक्रियांचे मनापासून स्वागत आहे.

ट्रेडमार्क विषयी बोलण्याआधी आपल्याला भारतात आणि भारताबाहेर ओळख असलेल्या विविध बौद्धिक संपदा (Intellectual Properties)आणि त्यांच्या अधिकारांविषयी (Rights) समजून घेणे अनिवार्य आहे.

बौद्धिक संपदा अधिकार म्हणजे काय?

ती समोर उभ्या असलेल्या इव्हा वगैरे कझन्सच्या ग्रुपकडे जाऊन हसत काहीतरी गप्पा मारू लागली. अजूनही तिच्या हातापायांतून वीज सळसळत होती.  कोणीतरी तिच्या हातात स्पार्कलिंग वाईनचा ग्लास दिला. तिने घोट घेताघेता समोर गार्गीला कडेवर घेऊन दादाबरोबर बोलणाऱ्या पलाशकडे पाहिले. तिच्याकडे त्याची पाठ होती. पण घामेजल्या पाठीला चिकटलेल्या टीशर्टमुळे त्याचे खांदे आणि मसल्स उठून दिसत होते. पाचच मिनिटांपूर्वी तिचे हात तिथे असल्याचे आठवून तिच्या अंगावर पुन्हा शहारा आला. 'डॅम यू गर्ल, भानावर ये' तिने स्वतःला पुनःपुन्हा बजावले.ती बघत असतानाच अचानक त्याने वळून तिच्याकडे बघितले. परत तेच नो इट ऑल स्माईल! शिट!

सुपरमार्केट मध्ये जाऊन नुसत्या वस्तू बघणे, खरेदी करणे हे तसं सोपं होतं, त्यातून डिजिटल युगात बिलाचे आकडे समोर दिसतात, काही खाणाखुणा लागत नाहीत. तिथे वस्तू शोधताना चित्रं असतात बरेचदा, सेक्शन प्रमाणे पदार्थ वर्गीकरण करून मांडलेले असतात त्यामुळे भाषा नवीन असली, अनेक शब्द नवीन असले तरी ते समजणं या इतर गोष्टींमुळे सोपं होतं, नवीन काही शोधायचं असेल तर घरून आधीच इंटरनेटच्या मदतीने शब्द शोधून मग ते बघता यायचं. आता इथे भारतीय पदार्थ मिळतात याचं कौतुक असलं आणि घरी नवीन प्रयोग करण्याचा उत्साह असला, तरी बाहेर खाण्याची हौस पण असतेच.

सात वाजताच्या अलार्मने नोरा खडबडून जागी झाली, शेजारी पाहिले तर शर्वरी जागेवर नव्हती. तिने उठून ब्रश वगैरे करून खोलीचं लोटलेलं दार उघडलं तर नुकतीच झोपेतून उठलेली गार्गी डोळे चोळत येऊन एकदम तिला चिकटली. "नोराकाकू तुला मम्मा बोलावते.. चल चल.." म्हणत हात ओढत तिला किचनमध्ये घेऊन गेली. शर्वरी आंघोळ वगैरे आटपून पूजेच्या तयारीत बिझी होती. तिने पटकन नोराच्या हातात चहाचा कप दिला. "नोरा, आंघोळ बिंघोळ पटापट आवर. गुरुजी नऊ वाजता येणार आहेत. साडी, दागिने सगळं बेडवर ठेव तोपर्यंत मी येते नेसवायला."

फोन वर सहसा कुणाशीही बोलताना काय चाललंय असं कुणी विचारलं की माझं नकळत उत्तर असतं 'रुटीन'. आता याचीही प्रत्येकाची व्याख्या वेगळी असू शकते, पण पुण्यात माझं खरंच एक रोजचं ठरलेलं वेळापत्रक होतं. सकाळी स्वयंपाक, मग ऑफिस, घरी येताना भाज्या, दूध आणा, स्वयंपाक आणि झोप. शनिवार रविवार मित्र मैत्रिणी नातेवाईक असे अनेक जण आणि वेळांमधले बदल सांभाळून सुमेधशी फोन वर बोलणे.

"हे.. मला वाटलं आजकाल लग्न झाल्यावर मुली रडत नाहीत." ड्राइव्ह करता करता समोरच्या बॉक्समधला टिश्यू तिच्याकडे धरत तो म्हणाला.

तिने काही न बोलता टिश्यू घेऊन डोळ्यातून ओघळलेले पाणी टिपले. "आय नो, राईट?!" ती किंचित हसली. "मेबी ह्या फेक वेडिंगच्या स्ट्रेसमुळे असेल. नशीब माझा मस्कारा वॉटरप्रूफ आहे."

"द वेडिंग इज रिअल! प्लीज डोन्ट फर्गेट." तो तिच्या डोळ्यात खोल कुठेतरी बघत म्हणाला.

तिने मान हलवली. "तुझी वहिनी खूप कूल आहे. आय नीडेड टू बी अलोन" कोर्टाबाहेर आल्यावर वहिनीने गाडीत गर्दी होईल म्हणून त्यांना दोघांना थारमधून जाण्यासाठी अप्पांना कंविन्स केलेले तिला आठवले.